Jelmer Holm, projectleider bij Viazorg, is bijna dagelijks bezig met nieuwe technologie. Dit doet hij voor tien Zeeuwse verpleeghuis-,verzorgingshuis- en thuiszorgorganisaties (VVT) die samenwerken binnen het convenant ‘Thuis in het Zeeuwse Verpleeghuis’. Het doel hiervan is te komen tot manieren om efficiënter te werken. Volgens Jelmer is dat nodig, mede omdat de sector nu en in de toekomst kampt met personeelstekorten. “Om niet in te boeten op de kwaliteit van zorg, is de inzet van technologische innovatie één van de oplossingen. Daarbij zoeken we naar een goed evenwicht: het moet fijn zijn voor de cliënt én voor de medewerker.”
Slimme technologie is niet meer weg te denken uit ons dagelijkse leven. We hebben bijna allemaal een smartphone, we gebruiken slimme thermostaten en staat er iemand voor de voordeur dan kunnen we via onze telefoon zien wie het is. Ook in de zorg- en welzijnssector doet technologie al een tijdje zijn intrede. Slimme zorgtechnologie maakt efficiënte zorg mogelijk, met méér aandacht, veiligheid en comfort voor de cliënt.
Verschillende pilots
Jelmer vertelt dat in Zeeland diverse pilots hebben gedraaid, waarbinnen Zeeuwse zorgorganisaties hebben kennisgemaakt met enkele, interessante zorginnovaties. Dit zijn de smart glass, een bril met een ingebouwde camera en microfoon, de Wolk heupairbag, slimme heupbescherming om heupfracturen te voorkomen en de Momo BedSense App, een sensor waarmee je zonder een kamer in te gaan weet wie onrustig slaapt of uit bed gaat. “We hebben gezamenlijk besloten om met deze drie innovaties verder te gaan. Want simpelweg kopen en introduceren werkt niet. De pilots hebben aangetoond dat de innovaties werken en dat het gebruik een gunstig effect heeft op de zorg en de personele bezetting. De volgende stap is dat deze technologieën normaal gaan worden in het dagelijks gebruik."
Mobiel innovatielab
Volgens Jelmer is het belangrijk om de zorgprofessionals daarbij te betrekken. “We willen de kloof tussen de theorie en de praktijk verkleinen. Om die reden werken we met Zorgvernieuwers; twee collega’s die op de werkvloer met medewerkers in gesprek gaan. Verder ontwikkelen we een mobiel innovatielab, waar medewerkers praktisch aan de slag kunnen gaan. We verwachten op deze manier theorie en praktijk dichter bij elkaar te brengen.”
‘Zorgtechnologie maakt werken in de zorg interessanter en leuker’
“Ik vind het zonde dat er collega’s zijn, die verwachten dat slimme zorgtechnologie ten koste gaat van hun baan. Ik kan er alleen maar enthousiast van worden. Zorgtechnologie maakt deel uit van de toekomst van onze sector en het werk wordt juist interessanter en leuker!” Fatima Bonnardel is leerling-Verpleegkundige bij WVO Zorg én ambassadeur voor Zorgtechnologie.
“Ik vind zorg en technologie een interessante combinatie. Tijdens mijn opleiding was dat ook een keuzedeel. Natuurlijk koos ik daarvoor, maar eigenlijk vind ik dat technologie doorlopend aandacht zou moeten krijgen tijdens de opleiding.” Zelf is Fatima enthousiast over de Smartglass, waarmee ze tijdens haar stage ervaring opdeed. “Ik heb daar onder andere meegewerkt in de thuiszorg. Ik vond het ideaal, bijvoorbeeld bij het beoordelen van een wond of het uitvoeren van verpleegtechnische handelingen kon de verpleegkundige eenvoudig op afstand meekijken.”
Zorgvernieuwers
Zorgtechnologie onder de aandacht brengen bij zorgmedewerkers, dat is wat de zorgvernieuwers Marylou van der Klooster en Anne-Floor de Potter doen. Zij helpen de ouderenzorgorganisaties met het in gebruik nemen van de Wolk heupairbag, de MOMO Bedsense en/of de Smartglass. “Het daadwerkelijk toepassen van slimme zorgtechnologie vraagt om een goed doordachte aanpak. Dat vergt niet alleen deskundigheid, maar vooral ook betrokkenheid en commitment van medewerkers”, legt Marylou uit. “Dat maakt het ingewikkeld; het is niet zomaar een kwestie van kopen en gebruiken. Het vraagt om cultuurverandering en een duidelijk visie.”
Met elkaar in gesprek
Binnen zorgorganisaties is dat nog wel eens een uitdaging. Marylou:“Veel medewerkers in de zorg willen ‘zorgen voor’ in plaats van ‘zorgen dat’. Vanuit die zorghouding en dat verantwoordelijkheidsgevoel is het best ingrijpend om te moeten vertrouwen op technologie. Wat als het toch misgaat? Wiens verantwoordelijkheid is dat dan? En ook al ben je dan misschien niet verantwoordelijk, veel zorgprofessionals voelen dat wél zo. Het is daarom belangrijk om daarover samen in gesprek te gaan. Waar mogelijk begeleiden en adviseren wij als zorgvernieuwers zorginstellingen daarbij. Op deze manier raken medewerkers langzaam vertrouwd met deze nieuwe technologieën. We willen vooral laten zien dat zorgtechnologie het werk leuker en makkelijker maakt voor een zorgmedewerker en de kwaliteit van de zorg voor de cliënt juist verhoogt. ”
Met zorg en liefde blijven werken
Marylou en haar collega Anne-Floor zien zichzelf als verbinders van beleid naar de praktijk. Hoe beter de verbinding gelegd wordt tussen probleem, behoefte en passende zorgtechnologie, hoe groter de kans dat technologische innovaties ook daadwerkelijk meerwaarde bieden voor cliënten en medewerkers. “Het is belangrijk dat medewerkers zien dat ze alles wat je met je handen, en vooral met zorg en liefde, moet doen, ook kunt blijven doen. De zorgtechnologie werkt als aanvulling daarop.”